"Nafaka hakkına müdahale çocukların yaşamını doğrudan etkileyecek"

Derin Yoksulluk Ağı (DYA), Anayasa Mahkemesi’nin yoksulluk nafakasındaki “süresiz olarak” ibaresini iptal etmesinin teknik bir hukuk tartışması olarak ele alınamayacağını belirterek kararın özellikle derin yoksulluk yaşayan yalnız anneler ve çocuklar açısından ağır sonuçlar doğuracağını açıkladı. 

Açıklamada, nafakanın yalnız anneler için “refah aracı” değil; kira, fatura, gıda, okul beslenmesi, ulaşım, yakacak, ilaç ve güvenli yaşam için hayati bir eşik olduğu vurgulandı.

Çocuklar için eğitim, beslenme ve sağlık riski

DYA’ya göre nafaka tartışması yalnızca kadınların değil, çocukların yaşam koşullarıyla da doğrudan ilgili. Açıklamada, yalnız annenin yoksullaşmasının çocuğun okuldan kopması, yetersiz beslenmesi ve sağlık hizmetlerine erişememesi anlamına gelebileceği belirtildi. Bir annenin “Lise 1’de oğlanın yol parasını veremedim, mecburen okuldan aldım” sözleri, çocukların eğitim hakkı üzerindeki riski görünür kıldı.

"O gün iş yoksa açlık vardır"

Ağ, günlük ve güvencesiz işlerde çalışan yalnız anneler için gelirin her gün yeniden bulunması gereken bir kaynak olduğuna dikkat çekti. Açıklamada, “o gün iş yoksa açlık vardır, çocuk hastaysa ilaç yoktur” denilerek nafakanın sınırlandırılmasının kadınların ve çocukların yoksulluğunu derinleştireceği ifade edildi.

DYA, tek ebeveynli hanelerde güvenceli iş, düzenli gelir ve çocukların güvenle bırakılabileceği ücretsiz bakım desteğinin çoğu zaman bulunmadığını belirtti. Açıklamada, kreşlerin yaygın olmadığı, esnek ve güvenceli istihdam sağlanmadığı koşullarda nafaka hakkının sınırlandırılmasının bakım yükünü tamamen kadınların omzuna bırakacağı kaydedildi.

“Sosyal koruma mekanizması”

Açıklamada, ekonomik güvencesizliğin kadınların boşanma kararı almasının önündeki en büyük engellerden biri olduğu vurgulandı. DYA, nafaka hakkının zayıflatılmasının şiddet gördüğü evden ayrılmak isteyen kadınları kira, barınma ve çocukların geçimi nedeniyle şiddete “katlanmaya” zorlayabileceğini belirtti.

DYA, yoksulluk nafakasının kadınlara tanınmış bir ayrıcalık değil, boşanma sonrası yoksulluğa düşen taraf için bir sosyal koruma mekanizması olduğunu ifade etti. Ağ, kadın yoksulluğunu azaltacak sosyal politikalar, ücretsiz kreşler, güvenceli istihdam ve eşit ücret sağlanmadan nafaka hakkının sınırlandırılmasının kabul edilemez olduğunu açıkladı.

(NÖ)